Udział państwa w ruchu okrężnym ? państwo włącza się do ruchu okrężnego poprzez zakup dóbr i usług ( wydatki państwa G zwiększają łączny popyt), oraz poprzez ściąganie podatków Td i Te (pomniejszonych o transfery zasiłków [B]) które sprawiają, że dochody rozporządzalne są mniejsze od dochodu i produktu narodowego.
Wzrost G wywołuje wzrost poziomu produktu społecznego odpowiadającego warunkom równowagi ( linia 45 ) o wielkość równą iloczynowi mnożnika i przyrostu G. w czasie recesji, gdy równowaga następuje na niskim poziomie produkcji, wzrost wydatków państwa (G) podwyższa łączny popyt i poziom produkcji zapewniający równowagę.
WPŁYW WYDATKÓW NETTO ( NT) NA POZIOM PRODUKCJI
Zwiększenie stopy opodatkowania netto obniża poziom produkcji zapewniający równowagę, a obniżenie stopy opodatkowania netto prowadzi do ustalenia poziomu równowagi (linia 45) na wyższym poziomie produkcji.
POŁĄCZONY EFEKT WYDATKÓW PAŃSTWOWYCH I OPODATKOWANIAŕ
Mnożnik zrównoważonego budżetu ? oznacza że wzrost wydatków państwa, któremu towarzyszy taki sam wzrost podatków, powoduje zwiększenie produkcji.
Przy danym poziomie wydatków państwa G i danej stopie podatków t, nadwyżka bądź deficyt budżetu zależą od wysokości dochodu. Im wyższy dochód, tym mniejszy deficyt bądź większa nadwyżka.
Przy danej stopie podatkowej wzrost G powoduje zwiększenie dochodu gwarantującego równowagę, co z kolei zwiększy wpływy z podatków
Paradoks zapobiegliwości ?zmiana rozmiarów oszczędności, jakie gospodarstwa domowe pragną poczynić przy każdym poziomie dochodu prowadzi do zmiany wielkości dochodu zapewniając równowagę . nie następuje natomiast zmiana oszczędności w punkcie równowagi nadal muszą się one równać się planowanym inwestycją
Odjęcie MPC od jedności daje krańcową skłonność do oszczędności ( MPS) im jest ona wyższa tym większa cześć każdej dodatkowej jednostki dochodu wypada z ruchu okrężnego powiększając oszczędności.
Keynes dowodził ze popyt inwestycyjny może wykazywać znaczne wahania silnie reagujące na bieżący pesymizm lub optymizm w ocenie przyszłości i nazwał to zjawisko NATURALNYM INSTYNKTEM INWESTORÓW.
Wzrost G wywołuje wzrost poziomu produktu społecznego odpowiadającego warunkom równowagi ( linia 45 ) o wielkość równą iloczynowi mnożnika i przyrostu G. w czasie recesji, gdy równowaga następuje na niskim poziomie produkcji, wzrost wydatków państwa (G) podwyższa łączny popyt i poziom produkcji zapewniający równowagę.
PNB znajduje zastosowanie jako miernik wielkości produkcji dóbr i usług w gospodarce, byłoby pożądane, aby rachunek PNB obejmował swym zasięgiem możliwie jak najszerszy obszar działalności gospodarczej W praktyce występują dwa problemy utrudniające włączenie całej produkcji do PNB >PO PIERWSZE niektóre efekty uboczne gospodarczej działalności człowieka takie jak hałas, zanieczyszczenie środowa i korki drogowe wpływają na wzrost uciążliwości życia. Powinniśmy, zatem wprowadzić poprawkę na te efekty uboczne.
Istnieje również wiele pożądanych społecznie dóbr i usług, które nie są wliczone do PNB, ponieważ nie są one objęte transakcjami rynkowymi i brak jest ich mierników wartości.
Szacuje się wprawdzie wartości pozostałe w efekcie tego rodzaju działalności. Ale przy założeniach o wysokim stopniu umowności. W konsekwencji Wyniki tych szacunków mieszczą się w bardzo szerokim przedziale od 3 % do 25% PNB.
Wskaźnik dobrobytu ekonomicznego netto DEN wskaźnik ten koryguje PNB Tak, aby stało się ono bardziej adekwatnym miernikiem poziomu dobrobytu w danym kraju.
Stopa procentowa jest najważniejszą z cen, sprawia ona, że gospodarka rynkowa osiąga efektywną alokację, jeśli stopa procentowa ma odpowiadać równowadze musi zależeć od produkcyjności ( nachylenia krzywej możliwości produkcyjnych opisującego możliwości zamiany konsumpcji bieżącej na przyszłą) oraz zapobiegliwości (stopy zgodnie, z którą konsumenci zamieniają konsumpcję bieżącą na konsumpcję przyszłą wzdłuż danej krzywej obojętności), w stanie równowagi MRT i MRS wynoszą - ( 1+ r ).
Dochody czynników produkcji muszą być równe wydatkom gospodarstw domowych, ponieważ założyliśmy, iż wszystkie dochody, są wydatkowane. Wartość produkcji musi się równać całkowitym wydatkom na dobra i usługi, ponieważ przyjęliśmy założenie, iż wszystkie zostają sprzedane.
Zapasy nazywaliśmy KAPITAŁEM OBROTOWYM. Ponieważ nie zużywają się one całkowicie w produkcji ani nie zostają sprzedane w bieżącym okresie, są uznawane w za dobra kapitałowe. Powiększanie zapasów jest, więc równoznaczne z inwestycjami kapitał obrotowy. Kiedy zapasy obniżają się, wtedy traktujemy to jako inwestycje ujemne lub ? inaczej ? dezinwestycje.
Gospodarstwa domowe przedsiębiorstwa i państwo mogą dokonywać importu, Z który nie jest częścią produkcji krajowej i nie kreuje dochodów czynników wytwórczych. Dobra importowane nie zostają wykazane w PKB ujmowanym od strony produkcji, który odnosi się tylko do wartości dodanej przez producentów krajowych. Import zostaje jednakże ujęty w wydatkach na dobra finalne.
Jeśli mechanizm rynkowy działa bez zakłóceń, równowaga wolnokonkurencyjna jest efektywna, co stanowi fundamentalny argument za tym, aby pozwolić rozstrzygać o alokacji zasobów wolnej grze sił rynkowych i powstającym w jej wyniku cenom.
giętkość płac i cen zapewnia osiągnięcie stanu równowagi na krzywej możliwości produkcyjnych przy pełnym zatrudnieniu (system cen i płac nie tylko umieszcza gospodarkę na krzywej możliwości produkcyjnych, ale decyduje on również, w jakim punkcie na tej krzywej gospodarka się znajdzie).
Maksymalizujący zysk producenci, którzy są biorcami cen dążą do wyrównania wartości MVPL z poziomem płac wytwarzają takie ilości dóbr, którym odpowiada punkt na krzywej możliwości produkcyjnych gdzie jej nachylenie (MRT) zrównuje się z wysokością względnej ceny obu dóbr pomnożonej przez -1.
Inwestycje to wielkość, o jaką przedsiębiorstwa chcą powiększyć zasób kapitału, potrzebny do produkcji dóbr konsumpcyjnych w przyszłości, ilość bieżącej produkcji odłożona na powiększenie majątku, nie zaś przeznaczona do natychmiastowej konsumpcji.
Oszczędności tutaj to część bieżącego dochodu, którą gospodarstwa domowe odkładają na przyszłą konsumpcję a inwestycje to część bieżącej produkcji firm, która powiększa zasób kapitału, co jest warunkiem pojawienia się tej konsumpcji.
Przy niższej stopie procentowej niezapewniające dotąd zysku projekty staną się opłacalne a bardziej zapobiegliwe społeczeństwo będzie oszczędzać więcej.
Zwiększona podaż kredytu spowoduje spadek stóp procentowych i pobudzi inwestycje zapewniając równowagę między oszczędnościami a inwestycjami.
Gospodarka produkuje efektywnie, jeśli przy danych zasobach, technologii i poziomie produkcji innych dóbr wytwarza maksymalną możliwą ilość branego pod uwagę dobra.
Istnieją dwie gałęzie przemysłu, z których jedna wytwarza filmy a druga posiłki, przy stałych zasobach kapitału i ziemi, oraz funkcji produkcyjnej (ilość dobra, którą można wytworzyć dodając zmieniające się ilości nakładu pracy do zasobu stałych czynników produkcji w tej gałęzi).
Przyrosty ilości pracy zaangażowanej w produkcję filmów zwiększają ich liczbę, lecz ze względu na stałą ilość czynników produkcji w przemyśle filmowym, praca ta przynosi zmniejszający się produkt krańcowy (im więcej pracowników, tym mniejszy przyrost liczby wyprodukowanych filmów).
Krzywa możliwości produkcyjnych powstaje dzięki przenoszeniu pracy, jednostka po jednostce z przemysłu filmowego do gałęzi produkującej posiłki.
Nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych jest nazywane krańcową stopą transformacji (MRT), która informuje o relacji wymiennej dwóch elementów ze względu na możliwości produkcyjne w sytuacji, gdy wszystkie zasoby są w pełni wykorzystane. Jeśli jest ona równa krańcowej stopie substytucji (MRS) w pewnym punkcie położonym na krzywej.
Przy przeniesieniu jednego pracownika z produkcji filmów do produkcji posiłków uzyskamy dokładnie tyle posiłków ile wynosi krańcowy produkt tego ostatniego pracownika zatrudnionego przy produkcji posiłków, natomiast wytwarzana ilość filmów obniży się o wielkość krańcowego produktu pracownika, którego przenieśliśmy z gałęzi produkującej filmy.
Krańcowa stopa transformacji, czyli nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych nadaje precyzyjną formę idei kosztu alternatywnego, informuje ile jednego dobra musimy poświęcić, aby zwiększyć produkcję innego dobra, gdy gospodarka pracuje efektywnie na granicy możliwości produkcyjnych.
Wg Pareta: z poprawą efektywności mamy do czynienia, gdy niektórzy konsumenci mają się lepiej a niczyja sytuacja nie ulega pogorszeniu.
Krańcowa stopa substytucji (MRS) ? charakteryzuje konsumpcję, konsumenci wolą względnie zrównoważone kombinacje dóbr, żądają coraz większych dodatkowych porcji jednego dobra, aby zrekompensować sobie utratę kolejnych jednostek drugiego, którego konsumują już tylko niewielką ilość i utrzymać swoją użyteczność na niezmienionym poziomie, MRS wyraża relację, według której konsumenci mogą wymieniać jedno dobro na inne przy niezmienionym poziomie użyteczności.
W idealnej sytuacji przedsiębiorstwa państwowe powinny ustalać ceny na poziomie społecznego kosztu krańcowego i inwestować, aż wartość zaktualizowana przyszłej produkcji zrówna się z wyjściowym kosztem społecznym dokonywanych inwestycji, łącznie z kosztem oprocentowania początkowych wydatków inwestycyjnych.
Pożądane może być ustalenie cen na poziomie znacznie wyższym od społecznego kosztu krańcowego, co pozwoli na obniżenie powodujących zakłócenia podatków. Podatki te byłyby niezbędne do sfinansowania deficytu budżetowego, który pojawiłby się wówczas, gdyby koszt krańcowy był niższy od kosztu przeciętnego.
Wprowadzenie cen obciążenia szczytowego oznacza obciążenie odbiorcy pełnym społecznym kosztem krańcowym. Dzięki większemu obciążeniu użytkowników szczytowych popyt rozkłada się bardziej równomiernie, a społeczeństwo może poświęcić mniej zasobów na tworzenie mocy produkcyjnych potrzebnych do zaspokojenia ?szczytowego? popytu.
Sprzedaż aktywów majątkowych po uczciwej cenie rynkowej nie zmienia stanu majątkowego państwa. Jeśli przed prywatyzacją przedsiębiorstwa publiczne stają się bardziej efektywne, podnosi to ich wartość, a zarazem także wartość majątku państwa. Jeżeli jednak państwo wykorzysta dochody z prywatyzacji na obniżenie podatków, a nie na inwestycje, to majątek państwa może się zmniejszyć.
Uwzględniając łączne zmiany czasu pracy i aktywności zawodowej, stwierdzamy, zatem, że krzywa podaży pracy (czas pracy pomnożony przez pracujących) nie będzie zupełnie pionowa. Zmniejszenie podatku dochodowego zwiększy podaż pracy, przede wszystkim przez przyciągniecie nowych pracowników do zasobu siły roboczej.
Niższe podatki i mniejsze zakłócenia zmniejszyłyby straty. Ponieważ zakłócenie związane z istnieniem podatku dochodowego prowadzi do zatrudnienia mniejszej ilości pracy niż ilość efektywna społecznie, obniżenie podatku zwiększyłoby także poziom zatrudnienia w gospodarce.
Im mniej elastyczna jest podaż pracy, tym mniejsze jest zakłócenie spowodowane przez konkretne stawki podatku dochodowego. Jeżeli podaż pracy jest zupełnie sztywna to podatek dochodowy nie wywołuje żadnego zakłócenia i obniżenie podatku nie daje żadnych korzyści lokacyjnych.
Powyżej pewnego poziomu t zwiększenie stawek opodatkowania prowadzi do zmniejszenia sumy przychodów budżetowych, a to ze względu na antymotywacyjny wpływ podatków na rozmiary działalności podlegającej opodatkowaniu.
Dwa modele opisujące zachowanie lokalnego samorządu:
- Model Tiebouta, jest niekiedy nazywany modelem niewidzialnej stopy. Ludzie gromadzą się tam, gdzie lokalny samorząd oferuje im taki pakiet wydatków i podatków, którego sobie życzą. ?Niewidzialna stopa? zapewnia optymalna alokacje zasobów dzięki konkurencji między samorządami w różnych miejscowościach.
- Należy rozszerzyć obszar geograficzny podległy każdemu z lokalnych samorządów, aby objął on większość ludzi, którzy będą korzystali z dostarczanych przez ten samorząd usług publicznych.
Ciężar podatku. Chodzi tu o ostateczny rozkład ciężaru podatku pomiędzy różnych ludzi, przy uwzględnieniu wszystkich jego skutków.
Niezależnie od tego czy rząd ściąga podatek od przedsiębiorstw, czy tez od pracowników, ciężar podatku jest taki sam. Obciąża on częściowo przedsiębiorstwa, zmuszone do płacenia wyższych płac brutto, częściowo zaś pracowników, otrzymujących niższą płacę netto.
Jeżeli krzywa podaży SS przebiega pionowo(jest skrajnie nieelastyczna) to cały ciężar podatku obciąża pracowników. Ich płaca po opodatkowaniu zmniejsza się o pełną wielkość podatku.Jeżeli mamy do czynienia elastyczną krzywą podaży a nieelastyczną krzywą popytu, to ciężar podatku spadnie wtedy przede wszystkim na nabywców.
W przypadku, gdy krzywa podaży lub krzywa popytu na dobro lub usługę jest mało elastyczna, nałożenie podatku doprowadzi jedynie do niewielkiej zmiany ilości nabywanej i sprzedawanej.Przyjmując, że, państwo musi zwiększyć swoje dochody z podatków, najmniejszą stratę całkowitą spowoduje skoncentrowanie podatków na dobrach, których podaż lub popyt są najmniej elastyczne.
Wydaje się, że głównym powodem zastrzeżeń wobec wysokich wydatków państwowych jest konieczność zapewnienia odpowiednio wysokich wpływów do budżetu. Wysokie opodatkowanie niezbędne do opłacenia wysokich wydatków państwowych nieuchronnie dławi gospodarkę.
Przede wszystkim wydając mniej na dobra i usługi, państwo przestaje zużywać zasoby, które będzie teraz można zastosować w sektorze prywatnym.
